نیکوترین عادت تفکر است و حکمت زاده تفکر.
خوش آمدید - امروز : یکشنبه ۱۴ آذر ۱۳۹۵
خانه » پزشکی و سلامت » زنان و زایمان » سرطان تخمدان چگونه به وجود می آید و راه های پیشگیری آن چیست

سرطان تخمدان چگونه به وجود می آید و راه های پیشگیری آن چیست

سرطان-تخمدان

همه چیز درمورد سرطان تخمدان و دلایل ابتلا به این بیماری

چه راهی برای پیشگیری از سرطان تخمدان وجود دارد؟

هرآنچه لازم است درباره سرطان تخمدان بدایند
در میان انواع سرطان‌های کشنده دستگاه تناسلی زنان، سرطان تخمدان دومین مقام را از آن خود کرده است چرا که در ۷۵ درصد موارد خیلی دیر تشخیص داده می‌شود. طبق آمار سازمان بهداشت جهانی، از هر ۵۵ خانم یک نفر در مقطعی از زندگی‌ خود دچار سرطان تخمدان می‌شود.

 

اگرچه بیماری سرطان تخمدان معمولا در خانم‌های بالای ۵۰ سال اتفاق می‌افتد اما به گفته دکترصفارزاده، متخصص زنان، دختران جوان و حتی نوجوان و کودکان هم در خطر ابتلا به سرطان تخمدان قرار دارند. نکته مهم اینکه سرطان تخمدان در سنین پایین می‌تواند بسیار خطرناک و کشنده باشد؛  بنابراین در هر سنی باید نشانه‌های آن را جدی گرفت اما این علائم کدامند و چگونه می‌توان در مراحل اولیه بیماری به وجود سرطان تخمدان پی برد؟

 

سرطان تخمدان  سن و سال نمی‌شناسد
تخمدان یکی از بافت‌های خاص در بدن محسوب می‌شود چرا که سلول‌های آن مانند سلول‌های بنیادی بند ناف یا مغز استخوان، قابلیت تبدیل شدن به بافت‌های مختلف را دارند. این امر باعث می‌شود سرطان‌های نشات گرفته از تخمدان شبیه به بافت‌های مختلف بدن باشند و تنوع زیادی هم داشته باشند. سرطان تخمدان دومین سرطان شایع دستگاه تناسلی زنان به حساب می‌آید و خطر مرگ و میر بر اثر آن از سایر سرطان‌های دستگاه تناسلی بیشتر است.

سن شیوع سرطان تخمدان نیز دو طیف مختلف دارد. درواقع برخلاف اغلب سرطان‌ها که بیشتر درسنین بالا بروز می‌کنند، سرطان‌های تخمدان می‌توانند هم در سنین پایین و هم سنین بالا مشاهده شوند.

 

تفاوت کیست های ساده با کیست های بدخیم تخمدان
کیست‌های ساده، کیست‌هایی هستند که داخل‌شان خونریزی داشته و کیست‌های دو طبقه (کیست‌هایی که یک بخش ساده و یک بخش خونریزی‌دهنده دارند) همگی از دسته کیست‌های بسیار شایع و خوش‌خیم تخمدان هستند. آندومتریوز نیز مانند کیست‌های خونریزی‌دهنده جزو موارد خوش‌خیم به حساب می‌آید و معمولا هر ماه با قاعدگی تشدید می‌شود. کیست‌های خوش‌خیم دیواره خیلی مشخصی دارند و تک‌حفره‌ای  هستند. در این کیست‌ها هیچ گونه جوانه‌ای  از طرف دیواره به سمت داخل کیست وجود ندارد و داخل‌شان ماده جامد دیده نمی‌شود.

 

در واقع تمامی این کیست‌ها، فولیکول‌های حاوی مایع یا خون هستند و خطر بدخیمی ندارند. در مقابل، کیست‌های بدخیم معمولا چندحفره‌ای  هستند و داخل‌شان جوانه و حتی عروق خونی وجود دارد. همچنین دیواره آنها ضخیم و بافت داخل‌شان هتروژن است؛ یعنی، هم محتویات مایع و هم جامد دارند. تمامی این کیست‌ها باید مشکوک تلقی شوند تا خلاف آن ثابت شود. لازم به ذکر است که کیست‌های خوش‌خیم معمولا با مصرف قرص ضد بارداری یا گذشتن چند سیکل ماهانه از بین می‌روند اما تومورهای بدخیم باید جراحی و شیمی‌درمانی شوند.

 

آب آوردن شکم
آسیت یا جمع شدن مایع یا آب اضافی در پشت رحم و قسمت‌های دیگر به خصوص در زاویه کبدی می‌تواند نشانه این باشد که سرطان از تخمدان به قسمت‌های دیگر گسترش پیدا کرده است. این حالت معمولا با افزایش قطر شکم نیز همراه است. در مراحل پیشرفته سرطان تخمدان، توده تخمدانی بسیار بزرگ می‌شود و گاه سرطان به روده یا مثانه نیز گسترش پیدا می‌کند. در این صورت در مثانه و روده حالت جوانه زدن یا رسوب بافت سرطانی مشاهده می‌شود. گاهی اوقات هم در معاینه زنان، سفتی یا توده خیلی بزرگ داخل شکم حس می‌شود. نامنظم شدن قاعدگی نیز می‌تواند از نشانه‌های سرطان تخمدان باشد اما علامت قطعی آن نیست.

 

سرطان تخمدان چگونه تشخیص داده می‌شود؟
اگر به سرطان تخمدان مشکوک باشیم باید آزمایشات تومورمارکر انجام دهیم تا مشخص شود توده خوش‌خیم است یا بدخیم. اگر جواب این آزمایشات مثبت باشد باید به اقدامات تکمیلی از جمله اسکن، ‌ام آر آی، سونوگرافی کل شکم، بررسی آنزیم‌های کبدی، بررسی غدد لنفاوی اطراف شریان آئورت و شریان‌های لگنی و. . . بپردازیم. به این ترتیب می‌توان فهمید که سرطان تخمدان در چه مرحله‌ای  است و اینکه آیا به بافت‌های اطراف گسترش پیدا کرده است یا خیر.
«کیتی بیتس» از بازیگران قدیمی سینمای تجاری است که در فیلم‌های معروفی از جمله «نیمه‌شب در پاریس»، «تایتانیک» و «روز ولنتاین» ایفای نقش کرده است. این بازیگر ۶۶ ساله باوجود موفقیت‌های شغلی‌اش، در سال ۲۰۰۳ متوجه شد به سرطان تخمدان مبتلا شده است. او سالیان سال با این سرطان جنگید و بالاخره آن را شکست داد چون این بیماری هیچ وقت کیتی را ناامید نکرد و در عوض به او تجربیات مفیدی بخشید. او اکنون به تمام خانم‌ها توصیه می‌کند از بررسی‌ها و آزمایشات دوره‌ای  زنان غافل نشوند و همواره سلامت خود را در اولویت قرار دهند.

 

درمان سرطان تخمدان با شیمی‌درمانی و جراحی
بعد از تشخیص سرطان تخمدان، بیمار باید برای مرحله بندی بیماری و درمان سرطان به متخصص آنکولوژی یا سرطان مراجعه کند. اگر بیماری سرطان تخمدان در مرحله پیشرفته باشد معمولا شش دوره شیمی‌درمانی انجام می‌شود تا توده کاهش سایز پیدا کند. پس از آن هم عمل جراحی انجام می‌شود تا بیشترین توده سرطانی ممکن از بدن خارج شود. در واقع هر چقدر بافت سرطانی بیشتری را از بدن خارج کنیم بیمار مدت طولانی‌تری زنده می‌ماند و به شیمی‌درمانی‌های بعدی بهتر پاسخ می‌دهد.
بعد از عمل هم مجدد باید آزمایش تومورمارکر را انجام دهیم تا مطمئن شویم بیماری عود نکرده باشد. البته اگر جراحی به خوبی انجام شود میزان تومورمارکرها تا حد زیادی کاهش پیدا می‌کند.

 

درد در ناحیه کف لگن ، تکرر ادرار و اشکال در اجابت مزاج از علائم سرطان تخمدان هستند

 

عوامل خطر ساز در ایجاد سرطان تخمدان
-اولین عامل خطر در بروز سرطان تخمدان :  ژنتیک
یکی از عوامل موثر در بروز سرطان تخمدان ژنتیک است در واقع در مورد سرطان‌هایی که در سنین جوانی رخ می‌دهند عوامل خطر مشخصی وجود ندارد اما در مورد سرطان‌های تخمدان در سنین بالا مهم‌ترین عامل خطر، ژنتیک و سابقه خانوادگی است. بنابراین اگر در اعضای فامیل درجه‌یک‌تان سابقه سرطان‌هایی مثل سرطان تخمدان، رحم، سینه، پروستات، روده و معده وجود دارد باید بیشتر مراقب خود باشید.

 

– دومین عامل خطر در بروز سرطان تخمدان : تغذیه و دخانیات
عوامل خارجی از جمله تغذیه نامناسب، مصرف چربی زیاد، نیترات‌ها و نیتریت‌ها، سوسیس و کالباس و فست‌فودها از فاکتورهای خطرساز در سرطان تخمدان به حساب می‌آیند. افراد چاق به‌طور کلی بیشتر در معرض خطر سرطان‌های رحم، تخمدان و سینه قرار دارند زیرا بافت‌های چربی ذخیره کننده هورمون‌های استروئیدی زنانه و مردانه هستند و هر چقدر مقدار آنها بیشتر باشد سطح این هورمون‌ها به مدت طولانی‌تری در بدن بالا می‌ماند. استفاده از دخانیات و مواد مخدر نیز خطر ابتلا به سرطان تخمدان را بالا می‌برد.

 

– سومین عامل خطر در بروز سرطان تخمدان :  عدم بارداری و هورمون درمانی
خانم‌هایی که هرگز حامله نشده‌اند بیشتر از کسانی که زایمان کرده‌اند در معرض خطر سرطان تخمدان قرار دارند. هورمون‌درمانی و مصرف بیش از حد داروهای محرک تخمک گذاری نیز خطر ابتلا به بیماری سرطان تخمدان را بالا می‌برند.

 

– چهارمین عامل خطر در بروز سرطان تخمدان : سن بالا و آندومتریوز
بالا رفتن سن از دیگر عوامل خطرساز سرطان تخمدان محسوب می‌شود. در واقع ۷۰ تا ۸۰ درصد از سرطان‌های تخمدان در سنین بالای ۵۰ سال اتفاق می‌افتند. بیماری آندومتریوز نیز به میزان کمی احتمال ابتلا به سرطان تخمدان را بالا می‌برد اما این موضوع نباید باعث نگرانی مبتلایان به آندومتریوز شود زیرا این بیماری مانند فیبروم به ندرت تبدیل به سرطان تخمدان می‌شود. با این حال همیشه باید محتاط بود و چکاپ‌های دوره‌ای  را انجام داد.

 

بعد از ابتلا به سرطان تخمدان شاید بتوان باروری را حفظ کرد
سرطان‌هایی که در سنین پایین رخ می‌دهند بسیار خطرناک و کشنده هستند اما اگر در مراحل ابتدایی تشخیص داده شوند درمان پذیرند. حتی در مراحل ۱ و ۲ سرطان نیز اگر بیماری خیلی پیشرفته نباشد می‌توان قدرت باروری را حفظ کرد. برای این منظور فقط یکی از تخمدان‌ها خارج شده و از تخمدان دیگر بیوپسی گرفته می‌شود؛ بنابراین بیمار می‌تواند باردار شود. اما در مراحل پیشرفته سرطان هر دو تخمدان باید خارج شوند. در این صورت بیمار یائسه شده و دیگر نمی‌تواند با تخمک خودش باردار شود.

 

سرطان تخمدان چه نشانه هایی ‌دارد؟
گروهی از علائم سرطان تخمدان موضعی هستند. به این ترتیب که بیمار ممکن است در ناحیه کف لگن درد داشته باشد و دچار تکرر ادرار و اشکال در اجابت مزاج شود. در نهایت هم ممکن است با تجمع آب در شکم و یا کاهش وزن همراه شود. در صورت وجود هر یک از این علائم باید حتما سونوگرافی (سونوگرافی واژینال در خانم‌های متاهل و سونوگرافی شکمی در خانم‌های مجرد) انجام شود. سپس اگر توده‌ای  در تخمدان‌ها مشاهده شود باید با در نظر گرفتن ویژگی‌های آن، مشخص کنیم آیا خوش‌خیم است یا بدخیم.

اشتراک گذاری مطلب
ایمیل شما آشکار نمی شود

نوشتن دیدگاه


خرید کریو خرید فیلتر شکن انجام پایان نامه ارشد
خرید وی پی ان خرید کریو
استفاده از مطالب تنها با ذکر منبع امکانپذیر است. این سایت ثبت شده در ستاد ساماندهی وزارت ارشاد اسلامی میباشد و تمام فعالیت های این سایت طبق قوانین جمهوری اسلامی ایران میباشد. - طراحی شده توسط پارس تمز